ट्युमर उपचारको नयाँ प्रविधि

 ट्युमर उपचारको नयाँ प्रविधि

 ट्यूमर अवलेशन  -Tumor Ablation_

ट्यूमरका विभिन्न उपचार विधि छन । त्यस मध्ये हालसालै केहि प्रविधिहरु विकसित गरिएका छन् । जसलेगर्दा फैलने र नफैलिने दुबै खालका ट्यूमरको उपचार गर्न अवलेशन (ट्यूमर डढाउने) प्रविधि धेरै रोगहरुमा सहयोगी सिद्ध हुन आएका छन् । विभिन्न प्रकारका  ट्यूमर अवलेशन विधिहरु हाल प्रचलित छन । ती मध्ये केही प्रविधिहरुको मात्र नेपालमा प्रयोग छन् । केही त्यस्ता प्रविधिलाई यस आलेखमा चर्चा गरिएको छ । 

 अल्कोहल अवलेशन (Alcohol Ablation)

यस विधिमा ट्यूमरमा सिधा अल्कोहलको सुई लगाइन्छ । जसबाट ट्यूमर कुहीन गई विस्तार क्रमिक रुपमा सानो हुँदै जान्छ र अन्त्यमा हराएर जान्छ । यो विधिबाट उपाचार गराउँदा विरामीलाई अस्पतालमा भर्ना गराउनु पर्दैन । विरामीले ओपीडीमार्फत उपचार गराउन सक्छन् । त्यसपश्चात केही घण्टा निरीक्षण गरेर विरामीलाई घर पठाउन सकिन्छ । कलेजोकोे गाँठो, नशाको गाँठो, थाइराइटको गाँठो इत्यादिलाई यस विधिबाट सफलता पूर्वक उपाचार उराउन सकिन्छ । कहिले काही एक पटकमा मात्र सम्पूर्ण ट्यूमर डढी नसक्ने हुनाले दुई वा तीन पटक यस्तो सुई लगाउनु पर्ने हुन्छ । यसका केही जटिलताहरु सामन्य खालका हुन सक्छन् । केही भने गम्भीर प्रकृतिका समेत हुन सक्छन् । 

  रेडियो फ्रिक्वेन्सी अवलेशन (Radio Frequency Ablation)

जापान, दक्षिण कोरिया, चीन, ताइवान, सिंगापुर आदि देशमा अत्यन्तै लोकप्रिय मनिएको यो प्रविधि नेपालमा पनि प्रयोगमा रहेको छ । यो प्रविधिमा लामो लामो सुइरोद्वारा गाँठोलाँई छेदन गरी इलेक्ट्रिक करेन्टको माध्यम मार्फत रेडियो तरङ्गले ट्यूमर डढाइन्छ । गाँठो देखाउनका लागि अल्ट्रासाउण्ड, सिटी स्क्यान र एमआरआईको सहयोगले ट्यूमर डढाइन्छ । यो विधि कलेजोको ट्यूमर, पाठेघरको ट्युमर, स्तनको ट्युमर, थाइराइडको ट्युमर डढाउनका लागि प्रयोगमा ल्याइएको छ ।

साथै मुटुको धड्कन बढ्ने रोगमा समेत यो विधिवबाट उपचार गरेमा समस्याबाट तुरुन्तै मुक्ती पाइन्छ । यस विधिवाट उपचार गर्न आउने विरामीले अस्पतालमा भर्ना हुनु आवश्यक हुँदैन । कहिले काँही यो प्रविधिमा विरामीलाई करेन्ट लाग्ने, छाला जल्न जाने आदि जटिलता भने देखापर्न सक्छन । 

माइक्रोवेभ अवलेशन (Microwave Ablation )

सन् २०१० को दशकदेखि यो प्रविधि विश्वभर प्रयोगमा आएको छ । लामो सुइरोबाट ट्यूमर गाँठोमा इनर्जी पठाइन्छ । इनर्जी माइक्रो वेभको माध्यमबाट पठाई ट्यूमरका कोषलाई नष्ट गरिन्छ । यो प्रविधि नेपालमा हालसालै भित्रिएको छ । यो केही महँगो प्रविधि हो । हरेक विरामीलाई भिन्नभिन्न सुइरो प्रयोग गर्नुपर्नेे र त्यसकालागि माइक्रो वेभ जेनेरेटर चाहिने भएकोले यो प्रविधि केही महँगो पर्न गएको हो । यो प्रविधि कलेकाजेको ट्यूमर, मृगौलाको ट्यूमर, थाइराइटका् ट्यूमर, पाठेघरको ट्यूमर, स्तन ट्यूमर र बोन ट्यूमर आदिमा प्रयोगमा आउँछ । यसका जटिलताहरु कम छन । साथै चलाउन सजिलो पनि छ । 

क्रायो अवलेशन (cryo ablation)

ट्यूमरलाई चिसो पारेर हिउँ बनाउने प्रविधि हो क्रायो अवलेशन । ट्यूमरलाई हिउँ बनाएपछि ट्यूमरका कोषहरु जहाँको तहीँ नष्ट हुन्छन  र केही समयपछि गाँठो हराएर जान्छ । यो अत्यन्त महँगो प्रविधि हो । चिसो पार्ने मेसिन र ट्यूमरकम सुईलगाउने सुइराहरु विशेष प्रकारका हुन्छन  । सिटी अथवा एम.आर.आईको सहयोगद्धारा गाँठोलाई सिस्याउने काम गरिन्छ ।

यो प्रविधि नेपालमा आइसकेको छैन । दिमागका भित्रका सम्बेदनशिल ठाउँहरुमा पनि यो प्रविधिले उपचार गर्न सकिन्छ । साथै फोक्सोका क्यान्सर लगाएत विभिन्न किसिमको गाँठोहरुमा  यो प्रविधि अत्यन्त उपयोगी सावित भएको छ । यसका जटिलतामा कहिलेकाँही सुइराहरु हिउँमा टाँसिएर बाहिर निक्लन गार्हो हुनुका साथै मुख्य नसाभित्र रगत जमाइदिने हुन सक्छ । 

निष्कर्ष

यो प्रविधि रेडियो लोजिष्टहरुले साना साना गाँठाहरु निकोपार्न प्रयोग गर्छन । यसका लागि सैद्धान्तिक र व्यवहारिक ज्ञान हाँसिल गरेका रेडियोलोजिष्टसँग परामर्श गर्नु पर्छ । रेडियोलोजिष्टले आवश्यक पर्ने सम्पूर्ण चेक÷जाँच गरेर विरामीलाई भौतिक र मानसिक रुपले उपचारका लागि तयार गरिन्छ । साथै यसमा भइपरि आउने जटिलताबारे समेत सम्झाइवुझाई गरिन्छ । यस विधिमा चिरफार र अस्पतालमा भर्ना समेत हुनु नपर्ने हुनाले यो प्रविधि विकसित मूलुकमा अत्यन्त लोकप्रिय भएको पाइन्छ  । साथै नेपालमा पनि हालसालै यो उपलब्ध हुन थालेकोले जनमानसमा यस सम्वन्धी सूचना, जानकारी हुनु आवश्यक छ । 

 

प्रतिकृया दिनुहोस

मिर्गौला तस्करीको आरोपमा निदान अस्पतालका

ऐनले चिकित्सा क्षेत्रमा रहेका विकृति

सुर्तीजन्य पदार्थ जनचेतनाले नियन्त्रण

सुर्तीजन्य पदार्थको सेवनबाट दैनिक

अनशनरत नर्सको जीवन रक्षाका लागि अपिल

चिकित्सको त्रुटिले मृत्यु भएकी आकृतिका

रोचक

अविवाहित महिला सबैभन्दा खुसी !

अमरवाणी विशेष

डा. बाबुराम ‘विश्वविद्यालयका छात्र’ विश्वदीप

डा. बाबुराम ‘विश्वविद्यालयका छात्र’ विश्वदीप

सीमा क्षेत्रका अब्बल प्रहरी निरीक्षक चूडामणि

सीमा क्षेत्रका अब्बल प्रहरी निरीक्षक चूडामणि

‘पाँचखाल नगर कृषि सहर’ बनाउन दत्तचित्त छुःमेयर खरेल

‘पाँचखाल नगर कृषि सहर’ बनाउन दत्तचित्त छुःमेयर खरेल

निजी विद्यालय खारेज गर्ने हिम्मत कसैसँग छैन्: विष्णु पराजुली, अध्यक्ष एनप्याब्सन, काठमाडौँ जिल्ला  

निजी विद्यालय खारेज गर्ने हिम्मत कसैसँग छैन्: विष्णु पराजुली, अध्यक्ष एनप्याब्सन, काठमाडौँ जिल्ला